به گزارش نسیم ساحل، در گفت‌وگو با حسین کریمی، مسئول انجمن هنرهای نمایشی هرمزگان، موضوعاتی همچون سابقه فعالیت‌های نمایشی استان، جایگاه گروه‌های هرمزگانی در جشنواره‌های ملی، وضعیت برگزاری جشنواره تئاتر رضوی، ضرورت افزایش مخاطبان نمایش‌های مذهبی، کمبود نمایشنامه‌های باکیفیت، مشکلات زیرساختی و مالی گروه‌های تئاتر و انتظارات هنرمندان از مسئولان فرهنگی استان مورد بررسی قرار گرفت.
کریمی که فعالیت هنری خود را از سال ۱۳۶۷ و با عضویت در گروه هنری ابوذر آغاز کرده است، معتقد است تئاتر هرمزگان با وجود محدودیت‌های مالی و زیرساختی، همچنان از ظرفیت قابل توجهی برخوردار است و هنرمندان این استان در دوره‌های مختلف توانسته‌اند توانایی‌های خود را در عرصه‌های ملی به نمایش بگذارند.
او در این گفت‌وگو بر این نکته تأکید دارد که استمرار فعالیت‌های نمایشی، برگزاری رویدادهای فرهنگی و حمایت هدفمند از گروه‌ها می‌تواند زمینه ارتقای کیفیت آثار و افزایش ارتباط میان تئاتر و جامعه را فراهم کند.
از گروه هنری ابوذر تا مدیریت انجمن هنرهای نمایشی
کریمی در تشریح سابقه فعالیت هنری خود گفت: فعالیت حرفه‌ای او در عرصه نمایش از سال ۱۳۶۹ و با پیوستن به گروه هنری ابوذر آغاز شده است؛ گروهی که سال‌های متوالی محل تجربه‌اندوزی، همکاری با هنرمندان و حضور در اجراهای عمومی و جشنواره‌های مختلف برای او بوده است.
وی با اشاره به همکاری خود با هنرمندان و استادان باسابقه استان، از جمله استاد بلوچی، استاد عطایی و استاد قویدلو، اظهار کرد که بخش مهمی از تجربه هنری‌اش را در کنار این پیشکسوتان و در جریان فعالیت‌های گروهی به دست آورده است. حضور در اجراهای عمومی، شرکت در جشنواره‌های گوناگون و کسب افتخارات هنری، بخش‌هایی از مسیر فعالیت او در گروه هنری ابوذر بوده است.
کریمی با اشاره به ادامه فعالیت خود در ساختار صنفی و مدیریتی تئاتر استان افزود که پس از سال‌ها فعالیت هنری، به عضویت هیئت‌مدیره انجمن هنرهای نمایشی درآمد و در چندین دوره در این مجموعه حضور داشت. او سپس با حمایت و اعتماد همکاران و هنرمندان استان، مسئولیت مدیریت انجمن را برعهده گرفت و فعالیت خود را در این جایگاه ادامه داد.
فعالیت نزدیک به ۵۰ گروه نمایشی در هرمزگان
مسئول انجمن هنرهای نمایشی هرمزگان با اشاره به وضعیت فعالیت‌های نمایشی استان، این انجمن را یکی از مجموعه‌های فعال در حوزه تئاتر کشور توصیف کرد و گفت: فعالیت‌های انجمن در طول سال ادامه دارد و هنرمندان و گروه‌های نمایشی در مرکز استان و شهرستان‌ها، تولید آثار و اجرای برنامه‌های مختلف را دنبال می‌کنند.
به گفته کریمی، نزدیک به ۵۰ گروه نمایشی در نقاط مختلف استان فعالیت دارند و هر یک متناسب با امکانات، ظرفیت‌ها و شرایط منطقه خود، برنامه‌های هنری‌شان را پیش می‌برند. برگزاری اجراهای عمومی، تولید آثار نمایشی، فعالیت‌های آموزشی و مشارکت در رویدادهای فرهنگی از جمله زمینه‌هایی است که این گروه‌ها در آن حضور دارند.
وی تأکید کرد که فعالیت انجمن صرفاً به زمان برگزاری جشنواره‌ها محدود نیست و تلاش شده است ارتباط با هنرمندان در طول سال برقرار بماند. برگزاری کارگاه‌های آموزشی در حوزه‌های مختلف تئاتر نیز بخشی از این برنامه‌هاست؛ کارگاه‌هایی که برای گروه‌های سنی مختلف طراحی شده‌اند و آموزش بازیگری برای بزرگسالان و فعالیت‌های مرتبط با تئاتر کودک و نوجوان را دربرمی‌گیرند.
کریمی با اشاره به استمرار فعالیت‌های نمایشی در دوره‌های دشوار گفت: حتی در دوران همه‌گیری کرونا نیز فعالیت‌های انجمن به‌طور کامل متوقف نشد و گروه‌ها تلاش کردند با برگزاری جشنواره و اجرای عمومی، ارتباط خود را با مخاطبان حفظ کنند. به گفته او، در شرایط دشوار ناشی از جنگ نیز فعالیت‌های نمایشی، از جمله اجراهای خیابانی و برنامه‌های آموزشی، ادامه یافته است.
وی افزود که در زمان انجام این گفت‌وگو، سه سالن در شهر میزبان اجراهای نمایشی بودند؛ موضوعی که از نگاه او نشان‌دهنده علاقه‌مندی هنرمندان به ادامه فعالیت و تلاش برای حفظ جریان تئاتر در استان است.
موفقیت هنرمندان هرمزگان در جشنواره بین‌المللی تئاتر فجر
مسئول انجمن هنرهای نمایشی هرمزگان با اشاره به دستاوردهای اخیر هنرمندان استان در جشنواره بین‌المللی تئاتر فجر اظهار کرد: هنرمندان هرمزگانی در دوره مورد اشاره توانستند در بخش‌های مختلف، از جمله کارگردانی در بخش‌های صحنه‌ای و خیابانی و حوزه موسیقی، به موفقیت‌هایی دست پیدا کنند.
به اعتقاد او، این دستاوردها نشان می‌دهد که ظرفیت هنری استان با وجود مشکلات موجود، قابل توجه است و در صورت فراهم شدن شرایط مناسب‌تر، امکان تولید آثار باکیفیت‌تر و حضور مؤثرتر در رویدادهای ملی وجود خواهد داشت.
ضرورت بازنگری در شیوه برگزاری جشنواره‌های نمایشی
کریمی در بخش دیگری از این گفت‌وگو به شیوه برگزاری برخی جشنواره‌های تئاتر اشاره کرد و گفت: اجرای فشرده آثار در یک بازه زمانی کوتاه، لزوماً به معنای بهره‌مندی حداکثری مخاطبان از ظرفیت جشنواره نیست.
به گفته او، هنگامی که یک جشنواره تنها در سه روز برگزار می‌شود و هر گروه فرصت محدودی برای اجرای اثر خود دارد، تعداد زیادی از علاقه‌مندان امکان تماشای نمایش‌ها را پیدا نمی‌کنند. در چنین شرایطی، حتی اگر اثر نمایشی از کیفیت مناسبی برخوردار باشد، محدودیت زمان اجرا می‌تواند دامنه تأثیرگذاری آن را کاهش دهد.
وی پیشنهاد کرد که برای برخی رویدادهای نمایشی، به‌ویژه جشنواره‌هایی که با هدف گسترش ارتباط مردم با هنر برگزار می‌شوند، ساختاری متفاوت در نظر گرفته شود؛ ساختاری که امکان اجرای آثار در طول چند هفته یا حتی در بازه‌ای طولانی‌تر را فراهم کند.
کریمی توضیح داد: می‌توان با توجه به ظرفیت‌های مالی، اجرایی و امکانات اسکان، تعدادی از گروه‌ها را برای حضور در برنامه انتخاب کرد و اجرای آثار را به‌صورت مرحله‌ای پیش برد. در این الگو، به‌جای آنکه همه نمایش‌ها در چند روز محدود روی صحنه بروند، هر گروه می‌تواند برای چند شب یا یک هفته اجرای عمومی داشته باشد.
او معتقد است چنین برنامه‌ای علاوه بر کاهش فشار اجرایی بر برگزارکنندگان، فرصت بیشتری برای دیده شدن آثار فراهم می‌کند و امکان برنامه‌ریزی دقیق‌تر برای تبلیغات، اطلاع‌رسانی و جذب مخاطب را افزایش می‌دهد. همچنین در صورت فراهم بودن شرایط، می‌توان امکان فروش بلیت و مشارکت بیشتر مخاطبان در استمرار اجرای آثار را بررسی کرد.
از نگاه کریمی، جشنواره زمانی می‌تواند به اهداف فرهنگی خود نزدیک‌تر شود که تنها به برگزاری مراسم افتتاحیه، اجرای محدود آثار و اختتامیه خلاصه نشود، بلکه زمینه‌ای برای ارتباط مستمر میان هنرمندان، مخاطبان و نهادهای فرهنگی فراهم آورد.
حمایت‌های نابرابر و دشواری حضور گروه‌های استانی در جشنواره‌های ملی
مسئول انجمن هنرهای نمایشی هرمزگان در ادامه به انتقادهای هنرمندان استان‌ها درباره وضعیت حضور در جشنواره‌های ملی پرداخت و گفت که بخشی از نارضایتی‌ها به کاهش حمایت‌های مستقیم و محدود شدن فرصت‌های برابر برای معرفی آثار شهرستان‌ها بازمی‌گردد.
به گفته او، در گذشته برخی جشنواره‌ها با حمایت متمرکزتر و امکانات بیشتری برگزار می‌شدند و هنرمندان استان‌ها احساس می‌کردند برای حضور در این رویدادها از پشتوانه مناسب‌تری برخوردارند. اما اکنون بخش قابل توجهی از مسئولیت‌ها برعهده استان‌ها قرار گرفته و این موضوع، به‌ویژه برای گروه‌هایی که از امکانات مالی و زیرساختی کمتری برخوردارند، دشواری‌هایی ایجاد کرده است.
کریمی همچنین به نحوه ارزیابی آثار ارسالی اشاره کرد و گفت که در برخی موارد، آثار استان‌ها از طریق فیلم بررسی می‌شوند؛ در حالی که تئاتر هنری زنده است و بخش مهمی از کیفیت آن در ارتباط مستقیم با تماشاگر، فضای اجرا، بازی بازیگران، میزانسن، صدا و سایر مؤلفه‌های اجرایی شکل می‌گیرد.
وی توضیح داد که فیلم می‌تواند بخشی از ویژگی‌های یک نمایش را منتقل کند، اما همیشه امکان بازنمایی کامل تجربه زنده اجرا و تمام جزئیات فنی و هنری آن را ندارد. از همین رو، به اعتقاد او، لازم است در فرایند ارزیابی آثار، شیوه‌هایی در نظر گرفته شود که امکان شناخت دقیق‌تر ظرفیت گروه‌های نمایشی استان‌ها را فراهم کند.
کریمی همچنین تفاوت در حمایت از اجرای عمومی آثار در تهران و سایر استان‌ها را یکی از مسائل قابل توجه دانست. به گفته او، برخی گروه‌های مستقر در پایتخت برای تولید و اجرای عمومی از حمایت‌هایی برخوردار می‌شوند که مشابه آن در استان‌ها به همان اندازه در دسترس نیست.
وی تأکید کرد که در بسیاری از موارد، گروه‌های استانی باید بخش عمده هزینه‌های تولید، از طراحی و ساخت دکور گرفته تا تهیه لباس، لوازم صحنه و سایر نیازهای اجرایی را خود تأمین کنند. این شرایط فشار مالی زیادی بر گروه‌ها و کارگردانان وارد می‌کند و گاهی امکان تولید آثار بزرگ‌تر یا اجرای طولانی‌تر را کاهش می‌دهد.
از نگاه مسئول انجمن هنرهای نمایشی هرمزگان، کاهش فرصت‌های جشنواره‌ای، محدودیت حمایت‌های مالی و نبود زیرساخت‌های کافی، در کنار یکدیگر می‌توانند بر انگیزه هنرمندان و رونق جشنواره‌ها تأثیر بگذارند. او معتقد است بازنگری در سیاست‌های حمایتی و توجه بیشتر به ظرفیت استان‌ها می‌تواند به افزایش کیفیت آثار و ایجاد فضای رقابتی منصفانه‌تر کمک کند.
جشنواره تئاتر رضوی؛ فرصتی برای معرفی ظرفیت‌های هرمزگان
کریمی با اشاره به سابقه برگزاری این رویداد در استان گفت که هرمزگان در چند دوره میزبان جشنواره بوده و بخش‌هایی از این رویداد، از جمله نمایش‌های صحنه‌ای و عروسکی، با توجه به توانمندی‌های هنری استان در آن برگزار شده است.
او با توضیح درباره سابقه دوره‌های جشنواره، بر این نکته تأکید کرد که میزبانی چنین رویدادی می‌تواند فرصتی برای معرفی گروه‌های بومی، تقویت ارتباط هنرمندان و افزایش توجه به ظرفیت‌های فرهنگی منطقه باشد.
به گفته او، یکی از اهداف اصلی جشنواره تئاتر رضوی، انتقال فرهنگ و معارف رضوی از طریق زبان هنر، به‌ویژه برای کودکان و نوجوانان است. از این منظر، جشنواره تنها یک رویداد رقابتی برای انتخاب آثار برتر نیست، بلکه باید بستری برای آشنایی مخاطبان با مفاهیم اخلاقی، انسانی و معنوی مرتبط با سیره امام رضا(ع) فراهم کند.
کریمی با وجود مثبت ارزیابی کردن اصل برگزاری جشنواره، معتقد است شکل فشرده اجراها باعث می‌شود بخشی از ظرفیت فرهنگی آن به‌طور کامل مورد استفاده قرار نگیرد.
وی افزود: برگزاری جشنواره به‌خودی‌خود اتفاقی ارزشمند است، اما اگر برای آن برنامه‌ای گسترده‌تر و مستمر تعریف شود، نتایج فرهنگی آن می‌تواند ماندگارتر باشد. از نظر او، بهتر است آثار برگزیده یا منتخب، پس از پایان بخش اصلی جشنواره نیز فرصت اجرا در شهرها و مراکز فرهنگی مختلف را پیدا کنند.
کریمی حضور مخاطبان در اجراهای جشنواره‌ای را نشانه ظرفیت این نوع رویدادها دانست و گفت که تجربه اجراهای پیشین نشان داده است نمایش‌های مذهبی و فرهنگی می‌توانند مخاطبان علاقه‌مند خود را جذب کنند. به اعتقاد او، نمی‌توان به‌طور کلی ادعا کرد که نمایش‌های مذهبی، خیابانی یا عروسکی فاقد مخاطب هستند؛ بلکه میزان استقبال به کیفیت اثر، شیوه روایت، تناسب موضوع با نیاز مخاطب و نحوه اطلاع‌رسانی بستگی دارد.
او تأکید کرد که مخاطبان بر اساس سلیقه و علاقه خود به تماشای آثار می‌روند و نمایش‌هایی که از ساختار مناسب، محتوای قابل ارتباط و اجرای مطلوب برخوردار باشند، ظرفیت جذب مخاطب را دارند. بنابراین، تقویت کیفیت تولید و گسترش فرصت‌های اجرا باید در کنار برگزاری جشنواره مورد توجه قرار گیرد.
آموزش و نمایشنامه‌نویسی؛ حلقه‌های مهم توسعه تئاتر رضوی
کریمی در پاسخ به پرسشی درباره بخش‌هایی از جشنواره رضوی که نیازمند توجه بیشتر هستند، بر اهمیت آموزش و به‌ویژه نمایشنامه‌نویسی تأکید کرد و گفت: یکی از مشکلات اساسی تئاتر کشور، محدودیت تعداد نمایشنامه‌های باکیفیت و کمبود فرصت‌های آموزشی مستمر در این حوزه است.
به اعتقاد او، این مسئله به جشنواره رضوی محدود نمی‌شود و بسیاری از جریان‌های نمایشی کشور با دشواری‌هایی در زمینه دسترسی به متن‌های مناسب و برخوردار از ساختار دراماتیک قوی روبه‌رو هستند.
مسئول انجمن هنرهای نمایشی هرمزگان پیشنهاد کرد که کارگاه‌های تخصصی نمایشنامه‌نویسی به‌عنوان بخشی جدی از برنامه‌های جشنواره یا فعالیت‌های پیش از آن در نظر گرفته شوند. به گفته او، چنین کارگاه‌هایی می‌توانند به هنرمندان کمک کنند تا از مرحله ایده‌پردازی تا شکل‌گیری شخصیت‌ها، طراحی موقعیت‌های نمایشی، پرداخت مضمون و تکمیل ساختار داستان، مسیر دقیق‌تری را طی کنند.
وی افزود که در کنار آموزش نمایشنامه‌نویسی، باید زمینه‌ای فراهم شود تا نویسندگان بتوانند آثار خود را به کارگردانان معرفی کنند و امکان تولید و اجرای متن‌های مناسب افزایش یابد. از نگاه او، وجود نمایشنامه خوب، پایه شکل‌گیری یک اثر نمایشی موفق است و ضعف در متن می‌تواند کیفیت سایر بخش‌های تولید را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
کریمی با اشاره به ماهیت موضوعی جشنواره رضوی اظهار کرد که پرداختن به زندگی و سیره امام رضا(ع) نیازمند شناخت عمیق مفاهیم مرتبط با این موضوع است. او معتقد است برخی آثار زمانی به سراغ مضمون جشنواره می‌روند که بخش عمده نمایشنامه از قبل شکل گرفته است و سپس تلاش می‌کنند پیوندی میان داستان و موضوع رضوی برقرار کنند؛ در حالی که بهتر است مضمون مورد نظر از ابتدای شکل‌گیری اثر در ساختار داستان و شخصیت‌پردازی حضور داشته باشد.
به گفته او، مفاهیمی همچون مهربانی، کرامت انسانی، توجه به مردم، ارتباط با جوانان و جایگاه امام رضا(ع) به‌عنوان امام رئوف، ظرفیت‌های متنوعی برای خلق آثار نمایشی دارند. این موضوعات می‌توانند به‌جای پرداخت سطحی یا صرفاً شعاری، در قالب داستان‌هایی جذاب و متناسب با زندگی امروز مخاطبان روایت شوند.
وی تأکید کرد که اگر آموزش، تولید متن و حمایت از اجرای آثار به‌صورت یک زنجیره پیوسته دنبال شود، جشنواره می‌تواند به شکل‌گیری آثار ماندگارتر کمک کند. همچنین استمرار جشنواره و مشخص بودن زمان برگزاری دوره‌های آینده، انگیزه هنرمندان برای برنامه‌ریزی، تولید و تمرین آثار را افزایش خواهد داد.
ظرفیت آیین‌های بومی هرمزگان برای روایت فرهنگ رضوی
مسئول انجمن هنرهای نمایشی هرمزگان در بخش دیگری از گفت‌وگو به نقش آیین‌های بومی و سنت‌های محلی در تولید آثار نمایشی مرتبط با فرهنگ رضوی پرداخت.
او با اشاره به پیشینه فرهنگی مردم جنوب کشور گفت که در هرمزگان، هنر و آیین‌های جمعی بخشی از زندگی روزمره مردم بوده‌اند. از موسیقی و اشعار سنتی مرتبط با فعالیت‌های دریانوردی و ماهیگیری گرفته تا مراسم و مناسک محلی، جلوه‌های متنوعی از پیوند زندگی اجتماعی با هنر در این استان وجود دارد.
کریمی معتقد است این ظرفیت‌ها می‌توانند در خلق آثار نمایشی مورد استفاده قرار گیرند و به نمایش‌ها هویت بومی و ویژگی‌های متمایز ببخشند. از نگاه او، پرداختن به موضوعات دینی و فرهنگی در قالب هنر، زمانی می‌تواند ارتباط عمیق‌تری با مخاطب برقرار کند که از تجربه زیسته مردم و عناصر آشنای فرهنگ محلی نیز بهره بگیرد.
او با اشاره به برخی آیین‌های مرتبط با سفرهای زیارتی به مشهد گفت که در گذشته، رفتن زائران به سفر و بازگشت آنان با رسم‌ها و مراسم خاصی همراه بوده است. این آیین‌ها، به گفته او، بخشی از حافظه فرهنگی جامعه را تشکیل می‌دهند و احیای آنها می‌تواند زمینه‌ای برای خلق آثار نمایشی تازه فراهم کند.
وی افزود که برخی از این سنت‌ها در گذر زمان کم‌رنگ شده‌اند، اما هنر نمایش ظرفیت آن را دارد که با بازخوانی هنرمندانه آنها، دوباره این عناصر را به فضای فرهنگی جامعه بازگرداند. به اعتقاد کریمی، پیوند میان فرهنگ رضوی و آیین‌های بومی هرمزگان می‌تواند به تولید آثاری منجر شود که هم از نظر محتوایی با موضوع جشنواره ارتباط داشته باشند و هم از نظر فرم و روایت، هویت محلی خود را حفظ کنند.
کریمی همچنین بر ضرورت پرهیز از استفاده سطحی از عناصر آیینی تأکید کرد و گفت که این عناصر باید با شناخت و مطالعه کافی در ساختار نمایشنامه و طراحی اجرایی قرار گیرند تا حضور آنها صرفاً جنبه تزئینی نداشته باشد.
تئاتر؛ زبان هنری برای بازتاب پیام دادخواهی شهدای میناب
کریمی با اشاره به ابعاد انسانی این واقعه و شهادت دانش‌آموزان، تأکید کرد که هنر می‌تواند در بازتاب رنج خانواده‌ها، انتقال پیام دادخواهی و ثبت حافظه جمعی جامعه نقش مؤثری ایفا کند. او معتقد است پرداختن به چنین موضوعی نیازمند رویکردی مسئولانه و متناسب با حساسیت‌های انسانی آن است؛ به‌ویژه آنکه بخش مهمی از قربانیان را کودکان و دانش‌آموزان تشکیل می‌دهند.
به گفته او، جشنواره‌های فرهنگی و هنری می‌توانند بخشی از ظرفیت خود را به آثاری اختصاص دهند که با بهره‌گیری از زبان نمایش، به روایت تجربه قربانیان، خانواده‌ها و پیامدهای انسانی این واقعه می‌پردازند. در چنین آثاری، هدف نباید صرفاً بازگویی یک رویداد باشد، بلکه باید زمینه‌ای برای انتقال تجربه انسانی، حفظ یاد قربانیان و طرح مطالبه عدالت فراهم شود.
کریمی در پاسخ به این پرسش که آیا تئاتر می‌تواند پیام دادخواهی شهدای میناب را به مخاطبان منتقل کند، پاسخ مثبت داد و هنر را یکی از زبان‌های مؤثر برای بیان مفاهیم انسانی و اجتماعی دانست. او بر این باور است که نمایش، به دلیل برخورداری از ظرفیت روایت زنده، ارتباط عاطفی با مخاطب و امکان استفاده از تصویر، صدا و حرکت، می‌تواند ابعاد مختلف یک واقعه را به شکلی اثرگذار بازتاب دهد.
وی همچنین به فعالیت گروه‌های نمایشی استان در زمینه این موضوع اشاره کرد و گفت که هنرمندان هرمزگان در قالب اجراهای خیابانی و برنامه‌های مختلف، تلاش کرده‌اند یاد شهدای میناب و پیام دادخواهی مرتبط با این واقعه را به مخاطبان منتقل کنند.
به گفته کریمی، نمایشی با عنوان «میناب ۱۶۷» نیز از جمله آثاری بوده که گروه‌های مرتبط با انجمن آن را در برنامه‌هایی خارج از استان، از جمله در مشهد، اجرا کرده‌اند. او همچنین به حضور گروه‌های نمایشی در مسیر پیاده‌روی اربعین و اجرای آثار مرتبط با این موضوع اشاره کرد.
کریمی تأکید کرد که انجمن هنرهای نمایشی می‌تواند با حمایت از تولیدات مرتبط، فراهم کردن فرصت اجرا و کمک به معرفی آثار در شهرهای مختلف، زمینه گسترش این جریان هنری را تقویت کند. او در عین حال بر اهمیت کیفیت هنری و پرهیز از برخورد شتاب‌زده با موضوع تأکید دارد؛ چراکه اثرگذاری چنین آثاری به نحوه روایت، شناخت موضوع و توانایی هنرمند در ایجاد ارتباطی واقعی با مخاطب وابسته است.
پیشنهاد ایجاد دبیرخانه دائمی جشنواره تئاتر رضوی در هرمزگان
کریمی در بخش دیگری از گفت‌وگو، ایجاد دبیرخانه دائمی جشنواره تئاتر رضوی در هرمزگان را یکی از پیشنهادهای قابل بررسی برای تقویت این رویداد دانست.
او گفت که برگزاری جشنواره در قالب یک برنامه کوتاه‌مدت، اگر با فعالیت مستمر در طول سال همراه نباشد، ممکن است فرصت‌های موجود برای ارتباط میان گروه‌ها و تولید آثار تازه را محدود کند. در مقابل، وجود دبیرخانه دائمی می‌تواند امکان برنامه‌ریزی بلندمدت، ارتباط پیوسته با هنرمندان، پیگیری فعالیت‌های آموزشی و آماده‌سازی بهتر دوره‌های آینده را فراهم آورد.
به گفته کریمی، زمانی که گروه‌های نمایشی از تداوم برگزاری جشنواره و زمان تقریبی دوره بعد اطمینان داشته باشند، می‌توانند از ماه‌ها قبل برای نگارش متن، تمرین، تولید و آماده‌سازی آثار برنامه‌ریزی کنند. چنین رویکردی همچنین فرصت مناسبی برای برگزاری کارگاه‌های آموزشی، نشست‌های تخصصی و تبادل تجربه میان هنرمندان فراهم می‌کند.
وی افزود که مشخص بودن محل استقرار دبیرخانه و استمرار فعالیت آن، به روشن‌تر شدن مسئولیت‌ها و تقویت ارتباط میان برگزارکنندگان، گروه‌های نمایشی و نهادهای فرهنگی کمک می‌کند. از نظر او، اگر این ساختار به‌درستی طراحی شود، می‌تواند به رفع بخشی از مشکلات اجرایی و تقویت زیرساخت‌های فرهنگی استان نیز یاری برساند.
کریمی در عین حال یادآور شد که ایجاد دبیرخانه دائمی باید با برنامه‌ریزی و پشتیبانی مناسب همراه باشد تا این مجموعه صرفاً به یک عنوان اداری محدود نشود و بتواند در عمل، نقش مؤثری در پیشبرد اهداف جشنواره ایفا کند.
او با اشاره به ظرفیت‌های موجود در هرمزگان اظهار کرد که میزبانی یک رویداد ملی می‌تواند انگیزه‌ای برای توسعه امکانات فرهنگی و نمایشی باشد. به اعتقاد او، اگر مسئولان استانی و نهادهای مرتبط، میزبانی مستمر جشنواره را به‌عنوان یک فرصت توسعه‌ای در نظر بگیرند، می‌توان برای رفع تدریجی کمبودها و تقویت امکانات برنامه‌ریزی کرد.
شرایط اقتصادی خانواده‌ها و ضرورت افزایش دسترسی به تئاتر
مسئول انجمن هنرهای نمایشی هرمزگان در ارزیابی وضعیت مخاطبان تئاتر، شرایط اقتصادی خانواده‌ها را یکی از عوامل مؤثر بر میزان حضور آنان در برنامه‌های فرهنگی دانست.
او گفت که در شرایط دشوار اقتصادی، بسیاری از خانواده‌ها ناچارند اولویت‌های معیشتی خود را در نظر بگیرند و هزینه‌های مربوط به فعالیت‌های فرهنگی و تفریحی ممکن است در جایگاه پایین‌تری قرار گیرد. به همین دلیل، حضور در سالن‌های تئاتر و تماشای اجراهای عمومی می‌تواند برای بخشی از مخاطبان دشوارتر از گذشته باشد.
کریمی معتقد است برای حفظ ارتباط مردم با تئاتر، باید علاوه بر افزایش کیفیت آثار، به شیوه‌های دسترسی مخاطبان نیز توجه کرد. گسترش اجراهای عمومی، استفاده از ظرفیت فضاهای فرهنگی و عمومی، طراحی برنامه‌های متناسب با گروه‌های مختلف سنی و توجه به توان اقتصادی خانواده‌ها می‌تواند به افزایش فرصت تماشای آثار کمک کند.
او تأکید کرد که توسعه مخاطبان تنها با تولید اثر امکان‌پذیر نیست و باید مجموعه‌ای از عوامل، از جمله اطلاع‌رسانی مناسب، برنامه‌ریزی منظم، دسترسی آسان به سالن‌ها و استمرار اجراها، در کنار یکدیگر قرار گیرند.
به گفته او، جشنواره‌ها می‌توانند در این زمینه نقش مهمی داشته باشند؛ به شرط آنکه آثار تولیدشده پس از پایان رویداد نیز فرصت اجرا پیدا کنند و ارتباط میان گروه‌های نمایشی و مخاطبان قطع نشود.
مشکلات مالی و زیرساختی؛ چالش پیش روی گروه‌های نمایشی
کریمی در پاسخ به پرسشی درباره مشکلات سخت‌افزاری و امکانات تولید تئاتر در هرمزگان، اظهار کرد که استان با وجود ظرفیت‌های هنری، همچنان با برخی محدودیت‌ها روبه‌روست و نمی‌توان مشکلات زیرساختی و مالی را نادیده گرفت.
او توضیح داد که تولید یک نمایش باکیفیت نیازمند هزینه‌هایی در زمینه طراحی و ساخت دکور، تهیه لباس، لوازم صحنه، تجهیزات فنی، تمرین و سایر نیازهای اجرایی است. این هزینه‌ها به‌ویژه برای گروه‌هایی که از منابع مالی محدودی برخوردارند، می‌تواند به مانعی جدی تبدیل شود.
به گفته او، اگر تمام مسئولیت مالی تولید برعهده گروه یا کارگردان قرار گیرد، ممکن است امکان اجرای ایده‌های خلاقانه کاهش یابد یا گروه‌ها نتوانند آن‌گونه که برنامه‌ریزی کرده‌اند، اثر خود را به مرحله اجرا برسانند.
کریمی بر ضرورت طراحی سازوکارهایی برای حمایت از تولید آثار تأکید کرد و گفت که حمایت‌ها باید به‌گونه‌ای باشد که هنرمندان بتوانند با دغدغه مالی کمتری به فرایند خلاقه بپردازند. چنین حمایتی می‌تواند شامل کمک به تولید، فراهم کردن امکانات فنی، پشتیبانی از اجرای عمومی و ایجاد فرصت‌های بیشتر برای عرضه آثار باشد.
او در عین حال خاطرنشان کرد که توسعه تئاتر تنها به امکانات سخت‌افزاری وابسته نیست و آموزش، نمایشنامه‌نویسی، برنامه‌ریزی اجرایی و ایجاد ارتباط مؤثر میان گروه‌ها و مخاطبان نیز اهمیت فراوانی دارد. به اعتقاد او، مجموعه این عوامل است که می‌تواند به ارتقای کیفیت آثار و افزایش ماندگاری فعالیت‌های نمایشی کمک کند.
همراهی انجمن هنرهای نمایشی با برگزارکنندگان جشنواره رضوی
مسئول انجمن هنرهای نمایشی هرمزگان درباره نقش این انجمن در برگزاری جشنواره تئاتر رضوی نیز گفت که مجموعه انجمن خود را در کنار اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی و سایر عوامل اجرایی و فرهنگی مسئول می‌داند و در فرایندهای مرتبط با برنامه‌ریزی و راهبری جشنواره مشارکت دارد.
به گفته کریمی، انجمن تلاش می‌کند از ظرفیت هنرمندان و گروه‌های نمایشی استان برای ارتقای کیفیت جشنواره استفاده کند و در هر زمینه‌ای که امکان همکاری وجود داشته باشد، در کنار برگزارکنندگان قرار گیرد.
او افزود که همراهی انجمن با جشنواره صرفاً به زمان برگزاری محدود نیست و ظرفیت‌های موجود می‌تواند در زمینه آموزش، آماده‌سازی آثار، ارتباط با گروه‌ها و گسترش فعالیت‌های نمایشی نیز مورد استفاده قرار گیرد.
کریمی تأکید کرد که برگزاری موفق یک رویداد ملی نیازمند همکاری مشترک نهادهای فرهنگی، دستگاه‌های اجرایی، هنرمندان و مجموعه‌های پشتیبان است. به اعتقاد او، اگر هر یک از این بخش‌ها مسئولیت خود را به‌درستی ایفا کنند و برنامه‌ریزی‌ها از انسجام کافی برخوردار باشد، می‌توان به ارتقای کیفیت جشنواره و افزایش تأثیرگذاری آن امیدوار بود.
مطالبه هنرمندان از مسئولان؛ حمایت عملی به‌جای وعده‌های مقطعی
کریمی در پایان گفت‌وگو، مهم‌ترین مطالبه هنرمندان تئاتر هرمزگان از مسئولان استان را توجه جدی‌تر به فرهنگ و هنر و تبدیل حمایت‌های اعلام‌شده به اقدامات عملی عنوان کرد.
او با اشاره به مشکلات اقتصادی و اجتماعی که بسیاری از جوانان با آن روبه‌رو هستند، گفت: فعالیت‌های فرهنگی نیز برای تداوم و توسعه به حمایت و برنامه‌ریزی نیاز دارند. از نگاه او، توجه به هنر نمایش نباید تنها در زمان برگزاری جشنواره‌ها یا در قالب اظهارنظرهای عمومی مطرح شود، بلکه باید در سیاست‌گذاری‌ها، تخصیص منابع و تصمیم‌های اجرایی نیز نمود پیدا کند.
وی بر اهمیت حضور مسئولان در برنامه‌های هنری، برگزاری نشست‌های مستمر با هنرمندان و شنیدن مستقیم مشکلات گروه‌های نمایشی تأکید کرد و افزود: گفت‌وگو با فعالان این حوزه می‌تواند به شناخت دقیق‌تر نیازها و انتخاب راهکارهای مناسب‌تر منجر شود.
کریمی معتقد است بنیادها و نهادهای مرتبط با جشنواره رضوی، اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی، مسئولان استانی و سایر مجموعه‌های فرهنگی باید در چارچوب یک برنامه هماهنگ همکاری کنند. او تأکید کرد که برگزاری یک جشنواره ملی بدون مشارکت و همراهی بخش‌های مختلف دشوار است و هر اندازه هماهنگی میان برگزارکنندگان و نهادهای پشتیبان بیشتر باشد، امکان تحقق اهداف فرهنگی و هنری افزایش می‌یابد.
به گفته او، حمایت از هنرمندان باید به تولید آثار باکیفیت، استمرار اجراها، گسترش مخاطبان و تقویت زیرساخت‌ها منجر شود. همچنین لازم است گروه‌های نمایشی از چشم‌اندازی روشن برای فعالیت‌های آینده برخوردار باشند تا بتوانند با برنامه‌ریزی بلندمدت، آثار خود را به مرحله تولید و اجرا برسانند.
دیدگاه‌ها